Polikistik over sendromu sıklıkla 15-50 yaş arasındaki kadınlarda görülen hormonal bir durumdur. Kadınların yaklaşık %10’unda görülmektedir.

Ancak pek çok kadın polikistik over sendromu olduğunun farkına varmamaktadır. PKOS, yumurtalıkların düzgün çalışmasını engeller. Kadınların, yumurtalıklarını ve menstruasyon döngüsünü düzenleyen östrojen ve progesteron hormonlarının seviyeleri normalden düşüktür. PCOS’ta yumurtalıkların içinde küçük ve sıvı dolu keseler büyür; polikistik kelimesi de çok kist anlamına gelmektedir.

Polikistik over sendromunun nedeni net olarak bilinmemektedir. Ancak en sık görülme sebeplerinin kalıtsal faktörler ve anormal hormon seviyelerinin olduğu belirtilmektedir. PCOS, aynı zamanda beden kitle indeksinin normal sınırların dışına çıkmasından da etkilenmektedir. PKOS aslında pek çok kadında erken yaşlarda görülmektedir. Ancak pek çok kadın gebe kalmak istediği zaman hastalığın farkına varmaktadır.

Bu nedenle belirtilerin farkına varmak gereklidir.  En sık görülen belirtiler;

  • Menstrüel döngü olmaması veya adet düzensizliği
  • Saçlarda dökülme ve seyrelme
  • Özellikle yüz bölgesinde aknelerin oluşması.
  • Erkek hormon seviyelerinin yüksek olması cildin daha yağlı olmasına; yüz, sırt ve göğüs bölgesinde aknelerin oluşumuna neden olabilir.
  • Vücutta kıllanmaların olması.
  • Yüzde, ön kollarda, alt bacakta, meme uçlarında ve alt karın bölgesinde istenmeyen tüylerin oluşması.
  • Kilo artışı
  • Yorgunluk ve düşük ruh hali

Belirtilerden ikisinin bulunması PCOS olabileceğinin göstergesi olarak sayılır.

PCOS sadece doğurganlık için ciddi etkilere sahip değildir; aynı zamanda sosyal hayatı da olumsuz yönde etkileyebilir. PCOS teşhis edilip tedavi edilmezse Tip-2 diyabet, yüksek kolesterol, yüksek tansiyon, uyku apnesi ve depresyon gibi hastalıkların görülme riskini de arttırmaktadır. Bu nedenle düzenli kontrollerin yapılması gerekmektedir.

Polikistik over sendromu tedavisinde semptomları kontrol altında tutmanın ve azaltmanın çeşitli yolları mevcuttur. Hormon tedavisine yönelik ilaç kullanımı, şeker hastalarının kullandığı ilaçların kullanılması, ağırlık kaybının amaçlandığı diyet tedavisi ve cerrahi yöntem gibi pek çok tedavi yöntemi mevcuttur.

PKOS tedavisinde beslenme de önemli bir yere sahiptir. PKOS semptomlarına karşı uygulanacak polikistik over diyeti bireysel olmalı ve beslenme uzmanı tarafından hazırlanmalıdır.

  • Glisemik indeksi düşük besinler tercih edilmelidir. Glisemik indeksi düşük sebze ve meyveler, bakliyat çeşitleri, kepekli tahıllar, yağsız protein kaynakları tercih edilebilir.
  • Karbonhidrat alımı azaltılarak sağlıklı karbonhidrat tüketilmelidir.
  • Protein açısından zengin beslenilmelidir.
  • Yapılan bir araştırmanın sonuçlarına göre PCOS’u bulunan kadınların kahvaltı öğünü besin değerinden zengin; akşam öğünü ise daha hafif olmalıdır.
  • Özellikle insülin direnci bulunan PCOS hastalarının düzenli aralıklar ile beslenmesi metabolizmanın hızlanması ve kan şekerinin dengelenmesi için önemlidir. Öğünler arasında 2,5-3 saatlik aralıklar bulanabilir.
  • Düzenli fiziksel aktivite yapmak adet dönemlerinin düzelmesine ve kilo kaybına yardımcı olur.
  • Su tüketimi organların düzgün çalışması ve tokluk hissi için önemlidir. Bu nedenle günlük 2-2,5 litre su tüketilmelidir.

 

 

Diren Kaptan
Takip edin

Diren Kaptan

Beslenme ve Diyet Uzmanı - Dorest Güzellik ve Obezite Merkezi
Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü’nden 2017 yılında şeref öğrencisi ünvanıyla mezun olmuştur. Eğitim hayatı süresince Ankara’daki çeşitli hastanelerde stajyer diyetisyen ünvanıyla görev yapmıştır. Okuduğu süreç boyunca İşaret Dili ve İlk Yardım Eğitimi, Beden Dili Eğitim Programı, Profesyonel İletişim Eğitim Programı, Zihin Haritaları Eğitim Programı, Diksiyon Hitabet Eğitim Programı Başarı Sertifasını almıştır.
Ekim 2017 yılından itibaren Dorest Güzellik ve Obezite Merkezi’nde diyetisyen ünvanı ile görev yapmaktadır. Katıldığı Gaps eğitimi programı ile Gaps Practitioner Sertifikasını almıştır.
Sağlıklı bir yaşam sürmenin sırrının dengeli ve düzenli beslenmeden geçtiğini bilmekte ve bu ilkeyle yaşamaktadır. Sağlık, beslenme ve diyet üzerine bilimsel yayın ve kitapları yakından takip etmekte ve bu bilgiler doğrultusunda kendini geliştirerek sizleri aydınlatmaktadır.
Diren Kaptan
Takip edin

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Whatsapp